Dag van het buitengewoon onderwijs en leersteun - RONDE 4 (14:45 - 16:00)

Een vaak gehoorde verzuchting over leerlingen met autisme is dat ze moeilijk stuurbaar zijn: elke opdracht stuit op verzet en ‘nee’ lijkt hun favoriete woord. Zo wordt onderwijs een strijd. In deze sessie wordt uitgelegd dat dit verzet een wezenlijk andere betekenis heeft dan het relationele verzet waarmee we vertrouwd zijn bij peuters en pubers of bij kinderen met een oppositioneel-opstandige gedragsstoornis. Een juist begrip van de betekenis van weigeringen bij jongeren met autisme kan escalatie voorkomen. In deze sessie wordt een stappenplan uitgewerkt dat leerkrachten houvast kan bieden bij het hanteren van verzet bij deze jongeren.

Doelgroep: alle teamleden uit BuBaO, BUSO en leersteuncentra die werken met leerlingen TBA, T2, T3, T9 OV1234

Wilfried Peeters is psycholoog en werkt al meer dan 30 jaar in de geestelijke gezondheidszorg voor kinderen en jongeren met autisme, waarvan het grootste deel in het expertisecentrum autisme van het UZ Leuven. Hij is gespecialiseerd in de aanpak van allerlei vormen van emotionele en gedragsontregeling bij mensen met autisme en ondersteunt ouders, leerkrachten, begeleiders en therapeuten in het vinden van een aanpak op maat. Hij is ook als lector verbonden aan de bachelor-na-bacheloropleiding autisme van de AP-hogeschool in Antwerpen.

Let op: deze sessie is een herhaling van en identiek aan SESSIE 2.A in ronde 2.

In deze sessie krijg je een duidelijk overzicht van de verschillende studiebewijzen in BuSO, van attest tot getuigschrift. Je bekijkt wat elk type studiebewijs inhoudt, voor wie het bestemd is en welke administratieve stappen erbij komen kijken.

Doelgroep: medewerkers leerlingenadministratie BuSO (geen absolute beginners)

Lies Hoedemaekers is al meer dan 30 jaar actief in het BuSO-onderwijs en staat in voor de leerlingenadministratie bij BuSO-KIDS Hasselt. Vanuit haar ruime ervaring deelt ze praktische tips en inzichten.

Je wil graag je buikgevoel objectiveren aan de hand van data. De datawijzer van de doorlichting reikt je hier heel wat mogelijkheden aan. In deze tweedelige sessie ontdek je welke gegevens opgenomen zijn in deze tool en hoe je concreet met de datawijzer aan de slag kan. Je test een aantal functies uit voor je eigen school zodat je meteen je eigen schooldata leert lezen en gebruiken. Zo ontdek je wat je allemaal met de datawijzer kan en hoe je data kan gebruiken om je beleidsplan te onderbouwen en zo je beleid te versterken.

Doelgroep: directeurs, adjunct-directeurs, beleidsmedewerkers, leerlingenbegeleiders, secretariaatsmedewerkers en leerkrachten

Verwachte voorbereiding: Zorg dat je toegang hebt tot de datawijzer van jouw school. Dat doe je door in mijn onderwijs rechten te vragen bij je beheerder voor de module ‘doorlichting openbaar’. Doe dit best enkele dagen voor de themadag en test even uit.

Saskia Michielsen was 15 jaar schooldirecteur en operationeel directeur binnen GO! Scholengroep Fluxus. Hier begeleidde ze pedagogische, innovatieve en operationele veranderingen. Ze werkt nu als zelfstandig onderwijsontwikkelaar bij Catalista BV om scholen te begeleiden bij datagedreven veranderingsprocessen.

Let op: deze sessie bestaat uit 2 delen - te volgen met SESSIE 3.C.

GMS is een gebarensysteem dat je als begeleider kan gebruiken om zinsbouw en werkwoordvervoeging te visualiseren. Na het volgen van deze sessie begrijp je volledig wat GMS inhoudt, leer je over het ontstaan en de toepasmogelijkheden. Daarnaast ga je aan de slag met de basisgebaren en krijg je een eerste aanzet om GMS te gebruiken in de praktijk.

Doelgroep: alle begeleiders die rechtstreeks met de leerling werken en graag tools leren om de zinsbouw van de leerling te corrigeren.

Voorwaarde voor het volgen van deze sessie: GMS is breed inzetbaar wat leeftijd betreft en kan toegepast worden bij kinderen in het lager, middelbaar en volwassenenonderwijs. Ook op vlak taalniveau en comorbiditeit zijn er veel mogelijkheden. Het is dus een systeem dat bruikbaar is bij anderstalige nieuwkomers, maar ook leerlingen met ASS, mentale beperkingen, taalstoornissen, motorische beperkingen…
De GMS gebaren zijn in twee niveaus opgebouwd: basis en uitbreiding. Afhankelijk van het niveau van de leerling gebruik je dus de gebaren die best aansluiten bij zijn/haar taalgebruik.

• Leerlingen moeten minstens spreken op woordniveau. Met GMS kan je dan het taalgebruik uitbreiden tot zinsniveau.
• Bij leerlingen die reeds complexere zinnen gebruiken maar nog veel fouten maken bij voornaamwoorden, werkwoordvervoegingen, voegwoorden, woordvolgorde… kan je met de uitbreidingsgebaren aan de slag.

Leonie Vercruyse is als logopediste hoofdzakelijk werkzaam in het MFC van Sint-Lodewijk, een type 4 setting. Door het werken met kinderen met taalstoornissen, anderstaligheid en anderstalige nieuwkomers kwam GMS enkele jaren geleden tot stand.

Let op: deze sessie bestaat uit 2 delen - te volgen met SESSIE 3.D.

Hoe komt het dat sommige kinderen moeiteloos kunnen plannen, volhouden en flexibel omgaan met veranderingen, terwijl anderen daar meer moeite mee hebben? Het antwoord ligt vaak in de executieve functies, de regelfuncties van ons brein die gedrag, aandacht en emoties sturen. Tijdens deze inspirerende sessie ontdek je hoe beweging, ritme en spel een krachtige motor kunnen zijn voor de ontwikkeling van deze functies. Want wat in het lichaam gebeurt, heeft rechtstreeks invloed op het brein.

Samen met Rik Op de Beeck, werkzaam in het buitengewoon onderwijs ‘type 2’ als kinesitherapeut, duik je in de boeiende wisselwerking tussen lichaam en geest. Op een heldere en toegankelijke manier maakt hij de link tussen wetenschap en praktijk:

• Je leert hoe beweging de hersenontwikkeling ondersteunt.
• Je ontdekt waarom executieve functies zo cruciaal zijn voor leren, gedrag en welbevinden.
• En vooral: je ervaart zelf hoe speelse oefeningen en gerichte activiteiten kinderen helpen groeien in concentratie, impulsbeheersing en zelfsturing.

Rik neemt je stap voor stap mee in een mix van praktische werkvormen, inzichten en ervaringsgerichte opdrachten die je meteen kunt toepassen in je klas, therapieruimte of sportomgeving.

Doelgroep: of je nu leerkracht, zorgcoördinator, therapeut of begeleider bent, deze workshop geeft je een frisse blik op hoe je jongeren letterlijk en figuurlijk in beweging brengt, om hun brein sterker en veerkrachtiger te maken.

Rik Op de Beeck is als licentiaat kinesitherapie en gespecialiseerde in de psychomotorische therapie werkzaam in de Bremberg in Molenstede. Daarnaast is hij voetballeraar voor kinderen van 7 tot 12 jaar en een gewaardeerd leercoach bij Voetbal Vlaanderen. Vanuit al deze ervaringen begeleidt hij kinderen en jongeren bij wie leren, bewegen en gedrag nauw samenhangen.

Let op: deze sessie is een herhaling van en identiek aan SESSIE 3.E in ronde 3.

Hoe zorg je ervoor dat digitale tools écht het verschil maken voor elke leerling? In deze interactieve sessie vertaal je inspirerende inzichten rond digitale inclusie naar concrete acties in je klas en school. Je gaat actief aan de slag en leert hoe je ICT inzet om te differentiëren, te structureren en te ondersteunen. Daarbij verken je zowel ingebouwde toegankelijkheidsfuncties als aparte digitale hulpmiddelen die zelfstandigheid en participatie versterken. Tenslotte zoomen we in op WAI-NOT, een website van het Departement Onderwijs en Vorming, specifiek voor leerlingen met een verstandelijke beperking.

Doelgroep: leraren ASV, paramedici, leerlingenbegeleiders, leerondersteuners uit kleuter-, lager- en secundair onderwijs die werken met leerlingen TBA, T2 t.e.m. T9 en OV1234

An Van Haele werkt bij het Kenniscentrum Digisprong van het Departement Onderwijs en Vorming. Binnen het thema digitale inclusie gaat haar aandacht vooral naar WAI-NOT, een website voor kinderen en jongeren met een matige tot ernstige verstandelijke beperking.

Ook Matias Van Daele werkt bij het Kenniscentrum Digisprong van het Departement Onderwijs en Vorming. Hij ondersteunt scholen en onderwijsprofessionals rond digitalisering in het onderwijs, met bijzondere aandacht voor digitale inclusie, toegankelijkheid en leer- of hulpmiddelen zoals WAI-NOT, ADIBib en LeesVoor!.